Deventer aan de IJssel

Van de week werd deze foto van het uitzicht op Deventer vanaf de overkant van de IJssel bij Dreamstime gekocht. Hij is genomen vanaf het terras van het Pillows Hotel Aan De IJssel in Deventer bij een naderende zonsondergang. 

Deventer aan de IJsssel

Vanaf deze kant van de IJssel heb je een fantastisch uitzicht op de skyline van Deventer met de prominente toren van de Sint Lebuinuskerk. En met de ondergaande zon ook nog met warme kleuren.  Met een pont kun je heen en weer naar de stad om een wandeling door de oude binnenstad van Deventer te maken. 

Pontje naar het centrum van Deventer

Ook 's avonds is het uitzicht indrukwekkend. Ik heb speciaal mijn late diner onderbroken om buiten foto's te gaan maken. De reflectie in het rustige water van de IJssel geeft een rustige sfeer.  

 

   

In corona-tijd heb ik ook een keer in dit hotel overnacht. Nu terugdenkend realiseer ik me hoe speciaal deze tijd voor iedereen was. Het restaurant was natuurlijk gesloten. Het 4-gangendiner werd gang voor gang voor de deur van mijn kamer gezet. Na een klop op de deur kon ik aan mijn volgende gang beginnen. Dit is iets wat je nooit meer vergeet. 

Een keer had ik een kamer aan de IJssel. Toen ik 's ochtends wakker werd was het heel mistig. Gauw in pyjama een paar foto's gemaakt.

Mistige ochtend

Inmiddels staan er veel van mijn foto's van Deventer bij Dreamstime op hun website. Hier kun je het hele album van Deventer bekijken. 

Een brug te ver

In 1944 trokken uit verschillende richtingen Engelse, Amerikanen, Polen op om Europa te bevrijden. De gecoördineerde activiteiten heten Operation Marketgarden. Rondom Oosterbeek en Arnhem is er toen zwaar gevochten. Hier een goed overzicht van alle activiteiten rondom Arnhem.

John Frost Brug, links het noorden
(vanuit De Eusebiuskerk)

Een belangrijk gevecht vond in september 1944 plaats bij het noordelijke bruggenhoofd van wat nu de John Frost Brug heet. De geallieerden olv John Frost kwamen na een dropping uit het noorden bij de brug over de Rijn, de Duitsers verdedigde de brug vanuit het zuiden. De geallieerden uit Normandië hadden behoorlijke vertraging opgelopen en kwamen te laat om de brug vanuit het zuiden in te nemen. Het geleden verlies staat bekend onder de naam “Een brug te ver”. Hierover gaat ook de film A Bridge Too Far.

Ter nagedachtenis van deze afschuwelijke oorlog en de gevechten rondom Arnhem is er het Airborne Museum in Oosterbeek met als dependance het Airborne Museum at the Bridge. Het laatste is een klein museum met een animatie van de gevechten in september 1944 in de regio en met een mooi uitzicht op de John Frost Brug.

John Frost Brug
(vanuit Airborne Museum at the Bridge)

Buiten heb ik nog een foto met mijn Nikon Z5 gemaakt die inmiddels door Dreamstime geaccepteerd is.

John Frost Brug in kleur

Wat mezelf opvalt aan de foto is dat je ogen eigenlijk naar de lucht met zijn woeste strepen en het water van de Rijn getrokken worden en minder naar de iele brug. Om die reden heb ik de foto naar zwart-wit geconverteerd. Ook heb ik wat woeste strepen uit de lucht gehaald en heel licht een vignet aangebracht. Hierdoor worden je ogen beter bij de brug gehouden. Ook deze foto is door Dreamstime geaccepteerd. Laat me weten welke foto je het mooist vindt. 

John Frost Brug in zwart-wit

De ingewanden van Moerasdraak

Dit jaar zijn we met onze vrienden naar Den Bosch geweest. Ondanks dat we er weleens geweest waren, hebben we veel nieuwe dingen gedaan. 

Het Noodbrabants Museum

In Het Noordbrabants Museum kwam ik tot mijn verrassing originele schilderijen van Van Gogh tegen. Een indrukwekkende is die van Gordina, één van de aardappeleters. 

Altaar St Janskathedraal

Den Bosch bezoeken zonder een bezoek aan de St Janskathedraal kan natuurlijk niet. Een imposante kathedraal met mooie glas-in-lood ramen en een indrukwekkend orgel. 

Den Bosch, officiële naam is ‘s Hertogenbosch, heeft aan de Tachtigjarige Oorlog de bijnaam Moerasdraak overgehouden. In die tijd was Den Bosch omringt door moerassen. Niet verbazingwekkend want Den Bosch wordt nog steeds omringd door vier rivieren. Ook onder de huizen en straten loopt er water. Met een rondvaartboot gingen we in een klein uur onder door het centrum, oftewel, door de ingewanden van Moerasdraak.

Rondvaart 

Het is fascinerend om te zien dat mbv togen (bogen) over de grachten er ruimte voor huizen boven het water gecreëerd werd. Kleine togen voor smalle huizen en brede togen voor luxere huizen.

Togen onder huizen

Een wandeling door de stad gaat altijd langs een aantal modewinkels en eindigt altijd op de markt.

Markt

Ter informatie: we overnachtten bij Bossche Suites no.2, ontbeten bij CoffeeLab en dineerden bij The Shoege en Le Bateau. Allemaal van uitstekende kwaliteit.

Le Bateau

Loop van Sint Jansbeek door centrum van Arnhem

Het gebied rond Arnhem is geologisch opzicht bijzonder interessant met een behoorlijk groot hoogteverschil: de heuvel Galgenberg is 89m hoog en de Nederrijn ligt op een paar meter boven NAP bij een hoge waterstand. Het verbaast dan ook niet dat Arnhem een aantal beken heeft, bijv St Jansbeek, Klarenbeek en Molenbeek, en Bronbeek.

In mijn verhaaltje over Huis Zypendaal sprak ik al over de bronnen die de vijver rondom het landhuis van water voorzagen. Via een aantal vijvers in Park Zypendaal en Park Sonsbeek mondt het water uit in een beek die de St Jansbeek genoemd wordt.

Karpervijver verbonden met St Jansbeek
in Park Sonsbeek

Daarna loopt het de bebouwde kom van Arnhem binnen. Op de schermafbeelding van de Beken Atlas Veluwe (BAV) kun je de loop van de St Jansbeek volgen. 

Loop van St Jansbeek (met dank aan BAV)

Aan de St Jansbeek dankt Arnhem zijn ontstaan. Vroeger stonden er — in wat nu Park Sonsbeek is — veel molens langs de beek. Een rapport getiteld Sint Jansbeek Arnhem van Buro Poelmans Reesink beschrijft de geschiedenis van de St Jansbeek en de vroegere en huidige loop door het centrum. Echt de moeite waard om te lezen! Het opent voor mij, als informaticus, een nieuwe wereld met zijn eigen taal, de ontwerpterminologie.

De beekfragmenten (zie foto’s hieronder) in het centrum verwijzen naar de landschapsstijl van Park Sonsbeek waarin de beek ook niet altijd zichtbaar is. Ook de loop (iets anders dan voorheen) heeft tot doel de band tussen het wat oudere centrum en de naoorlogse wijk aan de Nederrijn te versterken. 

Na een lange weg via de Jansbinnensingel stroomt het water bij Musis de Lauwersgracht in. 

Lauwersgracht

Halverwege de Lauwersgracht duikt hij onderdoor de weg het centrum in. Hier beginnen de stukjes beek (fragmenten) die met elkaar verbonden zijn.

Voor de Waalse kerk langs

Na de Lauwersgracht loopt de beek via Koningsplein voorlangs de Waalse kerk (Beekstraat). Dan rechts de hoek om naar de Eusebiuskerk.

Langs Gemeentehuis en Eusebiuskerk

Voorbij Focus via Turfstraat linksom door de Nieuwstraat richting de Nederrijn.

Turfstraat - Nieuwstraat

Sint Jansbeek is slechts een van de beken die door Arnhem loopt. Als je geïnteresseerd bent in de visie die Arnhem op zijn beken heeft moet je Visie op de beken, Waterplan Arnhem lezen. 

De Eusebiuskerk

Tijdens Operatie Market Garden stond De Eusebiuskerk, of Grote Kerk, middenin de vuurlinie. Er bleef weinig over van de kerk zeker toen in de winter van 1944-1945 de toren tijdens een forse storm op het schip viel. Van 1947-1964 werd de kerk opnieuw gebouwd. De huidige kerk staat symbool voor de wederopbouw na de WO II en is een belangrijke landmark van Arnhem.

De Eusebiuskerk vanaf Turfstraat

Het kerkgebouw met een indrukwekkend interieur is tegenwoordig een multifunctioneel centrum: geschiedenis, uitkijktoren, orgelconcert etc.

Interieur van De Eusebiuskerk

Geschiedenis

In de kelder vind je er de fundamenten van de eerdere, kleinere St Maartenskerk en de grafkelders van De Eusebiuskerk en, op de begane grond, in diezelfde hoek staat er een audio-visuele tentoonstelling over de Graaf van Gelre.

 

Uitkijktoren

Met een panoramalift kun je naar verschillende verdiepingen in de kerktoren. Vandaar heb je uitzicht over de stad en de Nederrijn. En kijkend naar het zuidoosten zie je natuurlijk de John Frostbrug. De naam verwijst naar de Britse legerofficier die met zijn troepen het noordelijk bruggenhoofd verdedigde in afwachting van de geallieerden uit het zuiden. Die mislukking staat bekend als “A Bridge Too Far”. De link verwijst naar de film hierover. Moet je echt gezien hebben.

John Frostbrug over de Nederrijn

Over uitzicht gesproken, de toren heeft twee glazen balkons. Voor iemand met hoogtevrees, zoals ik, is het een echte uitdaging. Ondanks de mooie uitzichten was ik meer bezig met overleven. Een van de balkons zit net boven de klok (zie eerste foto).

Orgel

Bij de restauratie na WO II werd het orgel vervangen door een Strümphlerorgel uit 1795. Tijdens een wolkbreuk in 2021 liep het orgel waterschade op. Na een jarenlange restauratie zal in september dit jaar tijdens de Open Monumentendag (thema Erfgoed en Architectuur) het indrukwekkende orgel weer in gebruik genomen worden. De foto is begin september een paar weken voor monumentendag genomen.

Gerestaureerde Strümphlerorgel

Vanuit het Park Sonsbeek zie je hoe de toren van de Eusebiuskerk boven het centrum van Arnhem uitsteekt.

De Eusebiuskerk vanuit Park Sonsbeek

Huis Zypendaal omringd door sijpelend water

Arnhem heeft mooie, grote parken. Park Sonsbeek, Park Zypendaal (of Zijpendaal, uitspraak siependaal) en Gulden Bodem tezamen zijn de grootste. Veel groen en veel vijvers en beekjes. En door het hoogteverschil ook wat watervalletjes. De naam Zypendaal is afkomstig van het woord “sijpelen”. Het water sijpelt daar vanuit een paar bronnen. 

Plattegrond Park Sonsbeek en Park Zypendaal 

Op de plattegrond zie je dat het water uit de bronnen via een aantal vijvers (Spiegelvijver, Grote Vijver en Fonteinvijver) uiteindelijk de St Jansbeek vormt. Later schrijf ik een verhaaltje over Arnhemse beken. 

In de meeste Arnhemse parken, die vroeger landgoederen waren, staan mooie, grote huizen uit de 18de en 19de eeuw. Het geeft de parken allure.

Huis Zypendaal 

In Park Zypendaal staat het Huis Zypendaal dat tussen 1762 en 1764 door de Arnhemse regentenfamilie Brantsen werd gebouwd. Vijf generaties van de familie verbleven er tot 1926. Nu is het een museum, dat we recentelijk bezocht hebben. Op zondag viel het niet mee om een parkeerplaats te vinden. Moesten stevig doorlopen om het tijdslot van onze entreebewijzen te halen.

Huis Zypendaal omringd door een vijver

Het landhuis wordt omringd door een vijver gevoed door het sijpelende water uit de bronnen. Tegenover de ingang werd er in 1867 een tuin met een koetshuis en een orangerie aangelegd. 

Orangerie

Koetshuis

Kom nog een keer terug om met mijn camera foto’s te maken (deze foto’s zijn met mijn iPhone gemaakt). Het is genieten van zoveel historie in onze directe omgeving. 

Condors en Colca rivier

De Colca Canyon is heel bekend en trekt veel hikers. Voor mij is zo’n hike in de kloof naar beneden en weer omhoog te veel. We bleven dus boven. Vlak in de buurt waar we overnachtten zijn veel Andescondors te zien. Bij aankomst werden we al ontvangen door twee condors die boven ons cirkelden. Indrukwekkend om zulke grote vogels, met een spanwijdte van ongeveer 3m, te zien. 

Op de terugweg naar Arequipa gingen we langs Mirador Cruz del Condor, bekend van de vele condors die daar vliegen of uitrusten. Het is trouwens best een uitdaging om een mooie compositie van de vliegende condors te maken. Omdat ze toch nog ver weg zijn moest ik de zoomlens in telestand zetten, waardoor het moeilijker is om ze te volgen als ze vliegen. Dus veel foto’s gemaakt waarvan er maar een paar zijn gelukt.

Andescondor, 200mm, f/6.3, 1/200s, ISO 220

Het gebied voor de Colca Canyon laat de natuur in de Andes van Peru zien. De naam Colca is afkomstig van de gaten in de bergwanden waarin de Inca's voedsel bewaarden voor magere tijden. Ook werden de gaten als begraafplaats gebruikt. 

Je voelt je heel nietig in zo’n overweldigende natuur. Tegelijkertijd zie je op veel plekken de landbouwterrassen bewerkt door de lokale bevolking die nog volgens traditionele levenswijze leven. 

Hier nog wat impressies die goedgekeurd zijn door Dreamstime.

104mm, f/6.3, 1/320s, ISO 100

24mm, f/6.3, 1/250s, ISO 100

32mm, f/6.3, 1/250s, ISO 100

De foto’s zijn genomen de Nikon Z5 en de zoomlens Nikon Z 24-200mm, de video met de iPhone 16 Pro.

Ciudad de los Reyes

In 1535 werd de Stad van de Koningen (Ciudad de los Reyes) door de Spanjaard Francisco Pizarro in Peru opgericht. Later, in de 16e eeuw, kreeg de stad de naam Lima, afkomstig van de naam van de rivier Rimac uit het Quechua. Quechua was de belangrijkste voertaal van het Inka-rijk, dus ook buiten Peru. Veel namen van steden en bergen in Zuid-Amerika vinden hun oorsprong in het Quechua. 

Rimac, voordat hij Lima binnenstroomt, iPhone 16 Pro

Als we naar Peru gaan is Lima onze basis. Dus een bezoek aan het centrum ligt voor de hand. De kathedraal, gelegen aan Plaza Mayor de Lima in het Historisch Centrum, stamt ook uit de 16e eeuw. Plaza Mayor heet eigenlijk Plaza de Armas. Elke stad in Peru van enige betekenis heeft zo'n plein. 

Kathedraal van Lima, 25,5mm, f/8, 1/400s, ISO 100

Lima is inmiddels een stad van bijna 10 miljoen mensen. Het centrum trekt mij niet zo, ik ga liever naar Miraflores en Barranco, twee wijken die aan de kust liggen van de Stille Oceaan. De golven die van de oceaan op de kust rollen zijn van een andere dimensie dan die van de Noordzee. Als je daar op het strand staat ervaar je de kracht van een oceaan.

Kust bij Larcomar, Miraflores, iPhone 16 Pro

Miraflores heeft een goed onderhouden groen strook langs de kust, Costa Verde, met mooi aangelegde tuinen. Hieronder een Chinese tuin. 

Chinese tuin in Costa Verde, iPhone 16 Pro

Barranco is een rustige wijk van kunstenaars. Mario Vargas Llosa heeft er o.a. jarenlang gewoond. Het is ook de plek waar je naast Mafalda, een in Zuid-Amerika populair stripfiguur, op een bankje kunt zitten. Een rustpunt in een hectische stad.

Mafalda op een bankje in Barranco, iPhone 16 Pro

Daar in de buurt vind je ook Dédalo met handgemaakte voorwerpen van lokale kunstenaars. Hieronder bijvoorbeeld keramische poppen van Elisabeth Oses, een vriendin van een familielid in Peru. Het is een waar genoegen om hier van de ene kunstenaar naar de volgende te lopen, de creativiteit te voelen, de schoonheid van houten voorwerpen te bewonderen en in de tuin wat te drinken. 

Keramische poppen van Elisabeth Oses, iPhone 16 Pro

De foto van de kathedraal is één van de 40 foto's die recentelijk is goedgekeurd bij Dreamstime. Hier alvast een overzicht van door Dreamstime geaccepteerde foto’s van Peru over de jaren heen.

Whanganui, I Am the River, The River is Me

Tien jaar geleden heeft de Whanganui, een grote rivier in Nieuw-Zeeland, dezelfde rechten als een persoon gekregen. Pasgeleden is daar een film over verschenen: I Am the River, The River is Me. Naast dat het een mooie natuurfilm is, laat het ook duidelijk zien hoe de Maori verbonden zijn met de rivieren en hun omgeving. Het zette me aan het denken over hoe wij tegen rivieren aankijken en van welke Nederlandse rivieren ik foto’s heb.

Maastricht (Romeinse vestiging) aan de Maas

Als ik bij mezelf te raden ga dan denk ik bij rivieren meteen aan transport en vestigingsplaatsen. Bijna alle plaatsen met een lange historie liggen aan een rivier (of zee). Niet verbazingwekkend want met boten konden die plaatsen relatief makkelijk bereikt worden. Met de industrialisatie werden de rivieren ook gebruikt om afval te lozen. We beginnen ons nu langzaamaan te realiseren dat dat slecht is voor de aarde en ook voor onszelf. In Nieuw-Zeeland hebben ze zich dat ook gerealiseerd, m.n. door de Maori, en zien de Whanganui als rechtspersoon.

Deventer (Hanzestad) aan de IJssel

In Nederland begonnen we te merken dat het zuivere water uit de Alpen hier vervuild aankwam en dat het veel moeite kostte om er weer drinkbaar water van te maken. Daar wordt nu op Europees niveau wat aangedaan. Echter, in de denkwereld van de Maori, de aarde wordt opstandig: extreme temperaturen, heftige regenbuien, overstromingen van rivieren, stijging van de zeespiegel. Wij moeten, net als de Maori, meer één zijn met de natuur. 

Rotterdam (haven) aan de Nieuwe Maas

Bij één van de opstanden van de aarde steeg het water van de Lek zo hoog dat Culemborg geëvacueerd moest worden. Mijn zus met haar gezin heeft toen een tijdje bij ons gelogeerd. Op dat soort momenten realiseer je je dat Nederland een deltagebied is van een paar grote rivieren met een open doorgang naar zee. De toekomst van Nederland is heel sterk afhankelijk van de ontwikkeling van het klimaat. Ik hoop dat volgende generaties dezelfde idyllische foto’s kunnen maken.

Maastricht bij nacht